درباره ما

به نظر می رسد همه ما به شنیدن اینکه ایران یکی از بزرگترین زندان های خبرنگاران در جهان است، عادت کرده ایم. حکومت ایران به طور سیستماتیک خبرنگاران، سردبیران و صاحب امتیازان مطبوعات را آزار می دهد. دست کم ۲۰۳ خبرنگار از انتخابات جنجالی ۱۳۸۸ تا کنون بازداشت شده اند. به این فهرست می توان نام انبوهی از عکاسان خبری، وبلاگ نویسان و فعالان شبکه های اجتماعی مجازی را اضافه کرد، مجموع آنها حداقل 500 نفر می شوند.

اگر به عقب برگردید، یعنی حدفاصل سال های 1376 تا 1388 که فراز و نشیب های سیاسی زیادی در ایران داشتیم، فهرست شما طولانی تر می شود. در بیست سال اول پس از انقلاب یعنی از سال 1357 تا 1376 هم نام خبرنگاران زیادی در خاطرات ما ثبت شده اند که سرنوشتی جز زندان نداشته اند. آنها چند نفر هستند؟ کسی نمی داند. آنها پس از زندان چه سرنوشتی پیدا کرده اند؟ درباره بسیاری از آنها اطلاعات کافی نیست. آنها پس از بازداشت و یا در دادگاه از حمایت های قانونی برخوردار بوده اند؟ جواب این را اغلب ما می دانیم: خیر.

"خبرنگاری جرم نیست"، پروژه ای است برای یافتن پاسخ شفاف به سوال های مشابه درباره سرنوشت صدها خبرنگار، عکاس، وبلاگ نویس و فعال شبکه اجتماعی در ایران. برای شنیدن صدای کسانی که صدایی ندارند، برای دیدن چهره کسانی که چهره ای ندارند.

این پروژه جرائم و خشونت هایی که علیه خبرنگاران در ایران اعمال شده جمع آوری و طبقه بندی می کند، و مشاوره و کمک حقوقی و روانشاختی در اختیار آن ها قرار می دهد.

بگذارید دقیق تر توضیح بدهیم که کار ما چیست؟

پروژه «خبرنگاری جرم نیست» در سال ۲۰۱۵ راه اندازی شد، و پنج وظیفه زیر را برای خود تعریف کرده است:

۱. جمع آوری و طبقه بندی اسناد و اخبار بازداشت خبرنگاران توسط رژیم ایران.

۲. حمایت و کمک حقوقی به خبرنگاران ایرانی، قبل، در حین، و پس از بازداشت.

۳. حمایت و کمک روانشناختی به خبرنگاران ایرانی، قبل، در حین، و پس از بازداشت.

۴. تولید و پخش فیلم، کتاب و برنامه های چند رسانه ای در سطحی بین المللی.

۵. برگزاری رویدادها و مراسم با همکاری دیگر سازمان ها و نهادها برای آگاهی بخشی در مورد مشکلات و معضلات خبرنگاران در ایران.

ما در این مسیر چند گام مهم در دستور کار داریم. در مرحله نخست تلاش می کنیم یک بانک اطلاعات درباره همه افرادی که توسط حکومت ایران مورد آزار و اذیت قضایی و امنیتی قرار گرفته اند، گردآوری کنیم.

پس از جمع آوری، طبقه و تحلیل این داده ها در دستورکار ما قرار دارد. ما نمونه های متعددی از آزارهای حکومت، بازداشت های نادعالانه، فشار دستگاه امنیتی بر دستگاه قضایی، رسیدگی قضایی غیرشفاف و احکام قضایی غیرقانونی گردآوری کرده ایم که در واقع روایت شاهدان عینی است، سرنوشت دراماتیک افرادی که خود پیش از این در ایران زندان بوده اند. همچنین برخی از داده ها را از طریق گفت و گو با خانواده هایشان جمع آوری کرده ایم.

در تدوین این بانک اطلاعات، از گزارش های منتشره سازمان های بین المللی و رسانه های داخلی و خارجی فارسی زبان استفاده کرده ایم.

همچنین خبرنگارانی که نام شان در وبسایت ما آمده، می توانند اطلاعات پرونده خود و یا دیگر خبرنگاران را کامل و به روز کنند، به خصوص اطلاعات آن دسته از خبرنگارانی را که در زندان اند و خود قادر به انجام این کار نیستند. این کار کمک می کند داده های ما دقیق تر شود و از هر گونه افترا و تهمت علیه افراد آزاردیده جلوگیری شود.

همزمان با جمع آوری داده ها، تیمی از وکلای برجسته ایرانی، پس از مطالعه نمونه های موجود و با اتکا به تجربیات خود در ایران، مشاوره ها و پیشنهادهای حقوقی خود را به خبرنگارانی که تحت فشار هستند ارائه خواهند کرد.

علاوه بر انتشار گفت و گو، گزارش و یادداشت در این زمینه، در بخش «پرسش و پاسخ‌های رایج»، مسائل و مشکلات مشترکی را که خبرنگاران با آن مواجه می شوند را به بحث می گذاریم.

نمونه رایج این مشکلات بازداشت، بازجویی، ضبط اموال شخصی و اعترافات اجباری است. خبرنگاران، فعالان شبکه های اجتماعی، وبلاگ نویس ها و عکاسان خبری می توانند سؤال های خود را از وکلای ما مستقیما از طریق وبسایت و یا با ارسال پیام های خصوصی بپرسند.

همچنین یک روانشناس حرفه ای ایرانی به خبرنگاران ایرانی مشاوره می دهد و در مورد مسائل و مشکلات مشترکی که خبرنگاران با آن مواجه می شوند فهرستی از «پرسش و پاسخ‌های رایج» را تهیه کرده است. از جمله مسائلی که در این فهرست در موردشان صحبت می شود می توان به افسردگی، اضطراب، و خشم و عصبانیت اشاره کرد. در این مورد نیز خبرنگاران می توانند سؤال های خود را مستقیماً از طریق وبسایت و با یا ارسال پیام های خصوصی بپرسند.

در وب سایت پروژه خبرنگاری جرم نیست، ما یک بخش خبری هم داریم. این وب سایت، شما را در جریان آخرین اخبار مربوط به سانسور، آزار و اذیت، بازداشت، شکنجه، و به طور کلی هر اقدام ناموجه و غیرقانونی از جانب حکومت ایران در جهت محدود ساختن و سرکوب استقلال رسانه ها قرار می دهد. هدف ما این است که به حکومت ایران مستقیماً و صراحتا بگوییم «اگر این کارها را بکنید، ما هم گزارش می دهیم. نمی توانید ما را خاموش کنید».

در کنار این فعالیت های رایج، چند پروژه ويژه هم تدارک دیده ایم:

۱. تهیه مستندی درباره صفحه فیسبوکی «آزادی های یواشکی»: این مستند به زندگی و زمانه مسیح علی نژاد، خبرنگار ایرانی که توسط حکومت ایران تهدید و مورد آزار و اذیت واقع شد، می پردازد.

۲. تهیه مجموعه ای از خاطرات بیست خبرنگار ایرانی که در مقاطع مختلفی از تاریخ اخیر ایران زیر آزار و فشار زندگی کردند.

بخش مکمل دیگر به ساماندهی برخی رویدادهای مرتبط باز می گردد. «خبرنگاری جرم نیست» با کمک سازمان ها و نهادهایی مختلف از سراسر دنیا، مراسمی در کشورهای مختلف برگزار می کند تا میان خبرنگاران ایرانی و خبرنگارانِ دیگر نقاط جهان همبستگی ایجاد کند، و این امکان را فراهم کند تا خبرنگاران ایرانی و همکاران غیر ایرانی خود از تجارب یکدیگر استقاده کنند.

زبان

زبان وبسایت فارسی است، ولی ترجمه انگلیسیِ بیشتر مطالب نیز ارائه خواهد شد. اگر می خواهید مطالب وبسایت را به زبان های دیگر ترجمه کنید، لطفا از طریق این ایمیل با ما تماس بگیرید:

[email protected]

دوستان ما

IranWire International Campaign for Human Rights in Iran UN Special Rapporteur (on Human Rights in Iran)  Index on Censorship - Iran Iran Human Rights Documentation Center Reporters without borders Human Rights Watch Committee to Protect Journalists Amnesty International Pen International Article 19 Education is not a crime