به نظر میرسد سیاستهای حذفی صدا و سیما در دوران ریاست محمد سرافراز نه تنها کاهش نیافته، بلکه روز به روز به فهرست حذفیهای این سازمان اضافه میشود. ظاهراٌ در این میان سرافراز با برنامه خندوانه سعی دارد جای همه برنامههای حذفی را پر کند و مردم را سرگرم کند.
آبان سال گذشته، محمد سرافزار ریاست سازمان صدا و سیما را بر عهده گرفت. از همان ابتدا صحبتهای زیادی در مورد تغییر سیاستهای تنها تلویزیون و رادیوی رسمی ایران مطرح میشد.
بسیاری ابراز امیدواری میکردند که فضای صدا و سیما بازتر خواهد شد و برخی دیگر معتقد بودند که سیاستها تغییری نخواهد کرد در حالی که برخی دیگر با استناد به دلایل مختلف از بدتر شدن و بسته شدن فضای تلویزیون و رادیو ابراز نگرانی میکردند.
هم اکنون ۱۰ ماه از مدیریت سرافراز بر صدا و سیما میگذرد. او در یکی از مصاحبههای اخیر خود از عملکردش ابراز رضایت کرده و برنامه «خندوانه» را یکی از موفقیتهای اصلی اش در طی این ده ماه معرفی کرده است.
اگرچه برنامه «خندوانه» توانسته در بین مخاطبان ایرانی طرفداران زیادی را به دست آورد، اما این بدان معنی نیست که کارنامه سرافراز موفق است. چرا که در این مدت پخش برنامههایی با سابقه چندین و چند ساله که مخاطبان دایمی داشتند، هم در رادیو و هم در تلویزیون متوقف شدهاند. علاوه بر این بسیاری از هنرمندان و بازیگران ایرانی که محبوبیت زیادی بین مردم دارند، ممنوع التصویر و ممنوع الکار شدهاند.
رادیو هفت
برنامه «رادیو هفت» یکی از برنامههای پرطرفدار شبکه آموزش ایران بود که پخش آن متوقف شده است. گفته میشد که مدیران جدید شرایط مختلفی را برای این برنامه تعیین کرده بودند و یکی از این شرایط زنده پخش نشدن این برنامه بوده است.
سازندگان برنامه «رادیو هفت» در اطلاعیهای از مخاطبان خداحافظی کردند و نوشتند که «به دنبال تغییرات جدید در فضای شبکه "آموزش" و پس از تلاش های فراوان برای رسیدن به یک تعامل دوجانبه میان سازندگان برنامه وتصمیم گیرندگان، متأسفانه این تلاشها به یک توافق مؤثر منجر نشد. میزان تغییرات درخواستی به صورتی بود که ساختار "رادیو هفت" از شکل همیشگی خود خارج میشد و این نه به نفع شبکه بود و نه با سلیقه مخاطب فهیم برنامه همخوانی داشت. لذا ضمن درک مصالح جدید سیما و با احترام به میلیونها مخاطبی که هر شب به میهمانیِ آرامش و اندیشه میآمدند، اعلام میداریم که ادامه ساخت "رادیو هفت" با شرایط فعلی امکان پذیر نیست.»
حسین ساری مدیر شبکه «آموزش» هم در گفتوگویی درباره توقف پخش این برنامه گفته بود: «برنامه "رادیو هفت" به دلیل اینکه با رویکردهای جدید شبکه "آموزش" سازگاری نداشت، نمیتوانست تداوم یابد.»
برنامه دستان
«دستان» یکی دیگر از برنامههای شبکه «آموزش» بود که به موسیقی میپرداخت. باید گفت که این برنامه تنها برنامه تلویزیونی بود که موضوع آن موسیقی بود. خبر توقف این برنامه دوستداران آن را متعجب کرد.
زمان شروع نخستین قسمتهای این برنامه اعلام شده بود که در آن به موسیقی در ایران و خارج از مرزها، تلفیق شعر و موسیقی، نقد و بررسی موسیقی جدی بعد از انقلاب و موضوعات این چنینی پرداخته میشود و با چهرههای برتر موسیقی نیز گفت وگو خواهد شد.
این برنامه در حالی متوقف شد که ۲۰ قسمت ساخته شده آن هیچ وقت پخش نشد و گویا هیچ وقت هم پخش نخواهد شد.
برنامه مذهبی «این شبها»
اخیراً نیز توقف برنامه مذهبی پر طرفدار «این شبها» تعجب خیلیها را برانگیخته است، چرا که صدا و سیما حتی برنامه مذهبی را نیز متوقف میکند.
برنامه «این شبها» با اجرای علی درستکار از رمضان سال ۱۳۸۷ در شبکه یک کارش را آغاز کرد و در هفت سالی که از پخشاش میگذشت، جای خود را میان علاقهمندان به برنامههای مذهبی پیدا کرده بود. آخرین قسمت این برنامه هم رمضان امسال روی آنتن رفت و بعد از آن دیگر خبری از آن نشد.
علی درستکار در این زمینه میگوید: «فعلا تلویزیون من را بعد از ماه مبارک رمضان کنار گذاشته است. در ایام ماه رمضان که قرار بود "این شبها" ۳۰ برنامه داشته باشد، با ۱۵ برنامه روی آنتن رفت و در شب آخری هم که این برنامه پخش شد، به من گفتند اعلام کن از این پس "این شبها" قرار است هفتگی برنامه داشته باشد. اما بعد از آن این اتفاق نیفتاد و بدون اینکه کسی اعلام کند و گفتوگویی با من داشته باشد، ادامه برنامه متوقف شد.»
برنامه رادیویی «هفت اقیلم موسیقیایی»
برنامه «هفت اقلیم موسیقایی» نیز برنامهای بود که جمعهها از رادیو پخش میشد اما در ماههای گذشته پخش آن متوقف شد. این برنامه در همه روزهای هفته به هنرهای مختلف میپرداخت. البته «هفت اقلیم موسیقایی» در زمان پخشش از رادیو نیز تغییرات زیادی کرد.
برنامه رادیویی «جمعه ایرانی»
برنامه شاد جمعه ایرانی که هر جمعه در طی ۱۲ سال گذشته پخش میشد، با مدیریت جدی صدا و سیما متوقف شد.
بهنام احمدپور مدیر رادیو ایران درباره وضعیت بازگشت برنامه «جمعه ایرانی» به رادیو گفته است که اگر آنها بتوانند ««جمعه ایرانی» را با چارچوبی که برای موسیقی سازمان صدا و سیما تعریف شده است تطبیق دهند مشکلی برای بازگشت ندارند و حتی از هفته آینده هم میتوانند برنامه خود را شروع کنند.»
این در حالی است که احمدپور پیش از این در مورد توقف این برنامه گفته بود که «خود عوامل این برنامه خواستند که برنامه را به صورت مجدد طراحی کنند.»
مدیر رادیو ایران در پاسخ به این پرسش که چرا پس از گذشت ۱۲ سال از ساخت «جمعه ایرانی»، رادیو با موسیقی این برنامه مشکل پیدا کرده، توضیح داده است که «سازمان صداوسیما در هر دورهای قواعد خاص خود را برای برنامهها دارد. دورههای پیش برای این برنامه شرایط دیگری در نظر گرفته شده بود. در حال حاضر دستگاههای نظارتی نه تنها نوع موسیقی برنامه "جمعه ایرانی" را بلکه این نوع موسیقی را برای هیچ برنامهای تأیید نمیکنند.»
به نظر میرسد صدا و سیما در دوره محمد سرافراز سیاستی محافظه کارانهتر را در پیش گرفته است و برنامههای فرهنگی و هنری دستخوش محدودیتهای بیشتری شدهاند. این سیاستهای سخت و محدود کننده، موجب میشود تا این رسانه بیش از پیش مخاطبان خود را از دست دهد و این در حالی است که حکومت ایران همواره تلاش دارد صدا و سیما را به عنوان یک «رسانه ملی» و تنها رسانه قابل دسترس برای مردم ایران معرفی کند.